Θάνατος

Χθες μίλησα με την μάνα μου. Πέρασαν τρισήμισυ χρόνια από τότε που πέθανε ο παππούς. Την κάλεσαν από το νεκροταφείο για την εκταφή. Ο παππούς μου για τη μάνα μου ήταν δεύτερος πατέρας. Ο δικός της πέθανε όταν ήταν δεκαεννιά, στα εικοσιτρία παντρεύτηκε και έμενε την υπόλοιπη ζωή της με τον πατέρα μου και τον πεθερό της. Δηλαδή το παππού μου.

Ήταν δύσκολος άνθρωπος ο παππούς. Νευρικός, με άποψη για όλα, διάβαζε την εφημερίδα κάθε απόγευμα στο δωμάτιο του με καφέ ελληνικό, τσιγάρο και γραβάτα. Καλομαθημένος από τη γιαγιά που έβγαινε στο μπαλκόνι, να τον βλέπει να γυρνάει από τη δουλειά και να φωνάζει «Ερχεται ο Κωστής μου, φτου σου μάτια μου, κοιτάχτε παληκάρι!» και μετά να του γεμίζει τη λεκάνη με ζεστό νερό να του πλύνει τα πόδια. Δε το έκανε από υποχρέωση, τον αγάπουσε πολύ και ήθελε να τον έχει ευχαριστημένο. Την έχασε νωρίς όμως τη γιαγιά, εγώ ούτε που τη πρόλαβα. Και μετά ο καλομαθημένος παππούς έμαθε να πλένει και να μαγειρεύει σαν τη συγχωρεμένη. Και μας περιποιούνταν σαν τη συγχωρεμένη. Με το γάλα μας, το πρωινό μας και για το απόγευμα πορτοκαλάδα και γλυκό. Η μάνα μου δούλευε μέχρι το βράδυ και αυτός έμαθε να αλλάζει τις πάνες της αδελφής μου και να της περνά το φαγητό στο μύλο. Ήταν συνέχεια μαζί μας σε γιορτές και διακοπές. Για καφενείο ούτε συζήτηση, αυτά είναι για τους αργόσχολους έλεγε. Μόνο δεκαπέντε μέρες έφευγε κάθε χρόνο, να πάει Αθήνα στον άλλο γιο, του γκρίνιαζε συνέχεια, δεν είναι πόλη αυτή, στην Θεσσαλονίκη είναι καλύτερα. Και όταν γυρνούσε για κανά μήνα γκρίνιαζε στους δικούς μου για την Αθήνα που τα έχει όλα και για το πόσο καλά πέρασε. Με τον πατέρα μάλωνε συνέχεια και του έλεγε πάλι καλά που βρήκες τέτοια γυναίκα αλλιώς αχαϊρευτος θα έμενες μια ζωή. Αλλά κρυφά έκλαιγε όταν κάτι πάθαινε πότε ο ένας πότε ο άλλος. Το έβλεπα να κλαίει και τον αγκάλιαζα. Σε δευτερόλεπτα είχε σηκωθεί και μου έλεγε «Σήκω. Πάμε βόλτα». Πού τον ρώτουσα. Στην Καπερναούμ μου έλεγε και μου έκλεινε το μάτι.

Ο πατέρας μου δεν πήγε στην εκταφή. Δεν μπορεί να αντέξει τέτοιο θέαμα. Δεν μπόρεσε ούτε στον αδερφό του να πάει. Πήγε η μάνα μου. Μου έλεγε ότι δεν υπάρχει χειρότερο πράγμα από το να βλέπεις να ξεθάβουν ένα αγαπημένο σου πρόσωπο. Να σκαλίζουν το χώμα και βρίσκουν τα κόκκαλα ένα ένα. Μου έλεγε πως ο παππούς δεν έλιωσε ακόμα. Είναι συνηθισμένη σε τέτοια θεάματα η μάνα μου, μεγάλωσε δίπλα σε νεκροταφείο μέσα στο ΣεϊχΣου. Τα παιδικά τους παιχνίδια ήταν αντί για μήλα και μακρυά γαϊδούρα, το «ποιος θα φέρει ένα κόκκαλο από το νεκροταφείο στις 10 το βράδυ».

Ο παππούς έλιωσε κατά τα 2/3. Από νοσηρή περιέργεια την ρώτησα πως ήταν. Μου είπε ήταν ένα μάυρο πράμα μέσα σε σάπια κουρέλια, το κεφάλι και τα άκρα είχαν λιώσει, ο θώρακας όχι. Της είχαν πει να φέρει μαζί της μια μαξιλαροθήκη και ένα σεντόνι. Μαξιλαροθήκη για να βάλουν το σκελετό αν είχε λιώσει η σάρκα και μετά να τον ρίξουν στο χωνευτήρι. Σεντόνι για να τον τυλίξουν και να τον ξαναθάψουν σε άλλο μέρος και να τον ξεθάψουν ξανά μετά από ένα χρόνο. Τον παππού το «εσπάσαν» σε τρία κομμάτια, τον έριξαν στο σεντόνι και τον έθαψαν ξανά. Ένιωσα πολύ θυμωμένη με όλα αυτά. Όχι στενάχωρα ή με φόβο και αηδία. Μόνο θυμό. Με την μάνα μου συμφωνήσαμε πως αν ήταν να μας θάβουν, ας μας αφήναν εκεί για πάντα. Μέχρι να λιώσουν και τα κόκκαλά μας. Αλλιώς δεν έχει νόημα. Ή ας μας έκαιγαν. Έτσι και αλλιώς και στην παραδοσιακή ταφή, τα κόκκαλά μας καταλήγουν σε οξύ. Διαλύονται και χάνονται. Ποιά η διαφορά από την πυρά;

Αν ήταν να επιλέξω, θα προτιμούσα να με θάψουν. Να πάει το σώμα μου εκεί από όπου ήρθε. Η ψυχή, αν αυτή υπάρχει, ας πάει όπου θέλει.

26 comments:

  1. Συμφωνώ. 1000 φορές αποτέφρωση! Ούτε εκταφές, ούτε τίποτα

    ReplyDelete
  2. strange mood tommy
    xxx
    & 1 :)an voithaei

    ReplyDelete
  3. Τι να πω τωρα.
    Παραξενο ποστ.

    Πολυ καλο ποστ ειναι.

    ζερο.

    ReplyDelete
  4. αχ τόμμυ...καταλαβαίνω τι λες,δεν ξέρεις πόσο καλά...

    ReplyDelete
  5. Ζόρικες καταστάσεις, το ξέρω γιατί το έχω δει το πράγμα. Εκταφή, καθάρισμα, τύλιγμα και ξανά ταφή δίπλα στον νέο ένοικο.

    Θέλω να γίνω στάχτη, να με πάρει ο άνεμος και όπου πάω...
    Και όποιοι θέλουν να με σκέφτονται (να υπάρξουν κάποιοι κάποτε) να κοιτάνε απλά στον ουρανό...
    Ούτε υποχρεώσεις, ούτε τίποτε :-)

    ReplyDelete
  6. την Μεγάλη Παρασκευή (το μεσημέρι) που μας πέρασε, ο παπάς της ενορίας μου έκανε την περιφορά του Επιταφίου μέσα στο νεκροταφείο που βρίσκεται στην κορυφή ενός λόφου, μια λαμπερή ανοιξιάτικη μέρα, τα πάντα ανθισμένα το νησί πιάτο, οι συγγενείς των νεκρών περιποιούνταν τους τάφους, σαν τη Μέρα των Νεκρών χωρίς τα φαγητά και στο άλλο νεκροταφείο κάνουν Ανάσταση μέσα στους τάφους, αφού βάλουν στον καθένα ένα κόκκινο αυγό, πολλοί φοβούνται τα νεκροταφεία αλλά ήμουν πάντα της άποψης ότι είναι πιο πιθανό να σου κάνουν κακό οι ζωντανοί παρά οι πεθαμένοι, αυτό που σκεφτόμουν εγώ με τον δικό μου παππού ήταν πόσο περίεργο ένας άνθρωπος γεμάτος ενέργεια να χωράει πια μέσα σε μια μαξιλαροθήκη...

    ReplyDelete
  7. ο παππού μου είναι εδώ και 20 χρόνια στο χώμα και όταν μας ρωτάνε οι χωριάτες πότε θα τον βγάλουμε απαντάμε ΠΟΤΕ!

    ReplyDelete
  8. αφηστε τα κοκκαλακια να ειναι κοκκαλακια.
    ποτε δεν ξερεις.

    τελικα ουτε δυο μετρα γη δεν περνουμε.

    φρικτο αυτο με την μαξιλαροθηκη.

    αλλα τωρα που το ξανασκεφτομαι αυτα ειναι πρακτικες της ελλαδας που φευγει. οπως και να ξενυχταμε τους νεκρους και πολλα αλλα που εμεις τα φοβομαστε τα συχαινομαστε ή απλως τα θεωρουμε ξενερωτα μπαναλιτε και αφυσικα.

    τομ αναβε του και κανα κερακι ποτε ποτε. καποιοι λενε οτι πολυ βοηθαει. αλλα αυτο ειναι αλλη κουβεντα

    ReplyDelete
  9. Σε κάποιους από εσάς το έχω ήδη πει πως μου αρέσει να μαθαίνω οτιδήποτε έχει σχέση με ταφικά έθιμα και το πως μπορούμε να τιμήσουμε τους νεκρούς μας.

    Η όλη ιστορία με τον παππού μου με έκανε να σκεφτώ πόσο ρουτίνα έχουμε καταλήξει να κάνουμε ακόμα και την "τελευταία μας κατοικία". Θάψιμο-ξεθάψιμο και πέταμα. Όταν πέθανε ο θείος μου ήμουν περίπου 10. Τον θάψανε στο Α' Νεκροταφείο στην Αθήνα και όταν μπόρεσα να πάω να το δω ο θείος είχε ήδη φύγει. Ο παππούς μου θάφτηκε πλέον επίσης μακρυά και δεν μπορώ να τον επισκέπτομαι. Τη γιαγιά που έχω το όνομα της δεν την γνώρισα και ούτε ξέρω που είχε θαφτεί. Το μέρος δεν υπάρχει πια. Με στεναχωρεί αφάνταστα το γεγονός ότι δεν μπορώ να καθίσω δίπλα στους τάφους των αγαπημένων μου, να τους μιλήσω.

    Λυπάμαι αν σας αναστάτωσε το post still η διάθεσή μου είναι καλή.
    Φιλιά σε όλους :)

    ReplyDelete
  10. καμία αναστάτωση για μένα
    έχω κι εγώ το κολληματάκι μου με τις τιμές στους νεκρούς (τα είπαμε και τηλεφωνικά τις προάλλες)
    καλο βράδυ!

    ReplyDelete
  11. κι εγώ ψηφίζω αποτέφρωση. να σμίξουμε με τα υπόλοιπα νεκρά μας κύτταρα που αφήνουμε πίσω μας καθημερινά. μοιάζει κοροϊδία το θάψιμο-ξεθάψιμο. τους νεκρούς τους τιμάμε με την καρδιά μας ο καθένας με τον τρόπο του.

    ReplyDelete
  12. Tomboy αν σε ενδιαφέρουν ταφικά έθιμα κλπ, μάλλον πρέπει να διαβάσεις βιβλία κάποιων λαογράφων και ανθρωπολόγων που έχουν ασχοληθεί με όλα αυτά. Ενδεικτικά αναφέρω τον Αυδίκο, τον Μέγα και τον Μερακλή. Έχουν γράψει βιβλία για ήθη, έθιμα, παραδόσεις κτλ. Τσεκ ιτ άουτ!

    ReplyDelete
  13. Ωραια τα επιχειρηματα και οι στατιστικες. Αλλα πισω απο ολα υπάρχουν άνθρωποι. Σαν εκεινο τον παππου. Το θέμα ταφή - αποτέφρωση ειναι πολυ πιο σοβαρό απο οσο το αντιμετωπιζουμε.

    ReplyDelete
  14. Εμένα η αποτέφρωση δεν μου αρέσει. Θέλω οι νεκροί μου να έχουν τόπο το χώμα και όχι ένα πορσελάνινο βάζο πάνω από το τζάκι.Θέλω να έχω πιο "κοντινή" επαφή μαζί τους. Θέλω να μπορώ να φυτεύω λουλούδια και να ανθίζουν από την ενέργεια που έχει αφήσει το σώμα στο χώμα.

    ReplyDelete
  15. Εγώ δεν τα ξέρω καλά όλα αυτά. Αλλά νομίζω πως το καλύτερο θα ήταν να αποφασίζει ο καθένας για την πάρτη του -τι θέλει να γίνει μετά τον θάνατό του. Κι εμένα μου αρέσει η αποτέφρωση, αλλά, επειδή δεν έχω πολύ εμπιστοσύνη στους ανθρώπους -σκέφτομαι, όταν είναι να τα τινάξω, αν κρατάνε ακόμα τα χέρια μου να φτιάξω κανένα μπουρλότο και να την κάνω παρέα με τον πρώτο τυχόντα μαλάκα που θα πετύχω μπροστά μου. Όσο μεγαλύτερος μαλάκας, τόσο το καλύτερο. Γιατί, αν γίνει τίποτα και υπάρχει όντως ταξίδι μετάβασης -θέλω να έχω παρέα για να βρίζω στον δρόμο.
    Πάντως, γαμώ τις φρίκες τους με τις εκταφές. Επειδή αυτοί είναι αναίσθητοι, θεωρούν πως όλος ο κόσμος είναι έτσι.

    ReplyDelete
  16. Με πρόλαβε και τα είπε ο Μοτοσακός. Προσυπογράφω :)

    ReplyDelete
  17. κολλητή μου φίλη πήγε στην εκταφή του πατέρα της. σχεδόν την έβρισα.
    έχει δει πολλά και δεν χρειαζόταν να αποτυπώσει KAI αυτήν την εικόνα. Ίσως είμαι υπέρ της ταφής σε νεκροταφείο κάποιου όμορφου ορεινού (και μακρυνού)χωριού. Εκεί που δεν χρειάζεται να κάνουν εκταφές ....λόγω συνοστισμού.

    ReplyDelete
  18. Η αποτέφρωση στην Ελλάδα κοστίζει περίπου 3000ευρώ. Απλά "εξάγουν" τη σωρό σε γειτονική χώρα και σου επιστρέφουν τη στάχτη.
    Συμφωνώ πως το καλύτερο θα ήταν να επιλέγουμε, θα μου άρεσε όμως αυτό που λέει το "βλαχάκι (το)". Σε κάποιο νεκροταφείο σε χωριό ανάμεσα σε δέντρα και πουλιά και ζούδια.
    Εσυ moto..boy να σκάσεις, πριν από μένα δε πεθαίνεις να το ξέρεις.

    ReplyDelete
  19. Με εξοργίζει αφάνταστα όλη αυτή η κερδοσκοπία γύρω απο τον θάνατο. Αγόραζε τάφους, να σε θάψουν, να σε ξεθάψουν για να θάψουν κάποιον άλλο να βγάλουν κ άλλα λεφτά κλπ κλπ. Αήδια σκέτη. Τι να λέμε..ούτε να πεθάνεις μπορείς χωρίς λεφτά. Τα ζωάκια που είχαμε κατα καιρούς μου φαίνεται ήταν πιο τυχερά απο τους τους περισσότερους ανθρώπους.Τα θάψαμε στο κήπο του εξοχικού μας με πολύ αγάπη κ τα αφήσαμε εκεί στην αιωνιότητα κ στην ησυχία τους...

    ReplyDelete
  20. Δεν ξέρω τι λέτε αλλά εγώ επιμένω ότι θέλω να γίνω στάχτη. Να μην έχει κανείς την "υποχρέωση" να ασχοληθεί μαζί μου μετά θάνατον. Να "ασχολούνται" μαζί μου με αναμνήσεις μόνο, ελπίζω ευχάριστες!!!

    Το που θα πεταχτεί η στάχτη μου με προβληματίζει...
    Να είναι σε μια παραλία γυμνιστών και να πήξει το μάτι μου (τρόπος του λέγειν!) από γκόμενες (το θέμα είναι τι γίνεται με τους υπόλοιπους;) ή σε μια χασαποταβέρνα και να γεμίζει το μάτι μου (πάλι τρόπος του λέγειν!) από φαγητό;!
    Ιδού η απορία :-P

    ReplyDelete
  21. τελικα οταν ερθω σπιτι σας θα σας φερω και γω κατι "θανατερο" να διαβασετε.

    ReplyDelete
  22. Μαλάκα Sigmund γελάω εδώ και μισή ώρα με τις ιδέες σου!!! χαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχα
    χαχαχαααααααααααααααααααααααααααααααααα!

    ReplyDelete
  23. ακούγεται μακάβριο αλλά κάποια στιγμή αποκτήσαμε οικογενειακό τάφο που γειτονεύει με ένα λιβάδι. εκεί βρίσκονται όλοι οι παππούδες κι οι γιαγιάδες και κατά καιρούς οι γονείς μου τους αφήνουν λουλούδια και τους ανάβουν τα καντηλάκια. μου φαίνεται πολύ ανθρώπινο να τιμάς με τόση αγάπη τους νεκρούς σου. και τόσο βάρβαρο να τους βάζεις στη μαξιλαροθήκη...

    ReplyDelete
  24. Μετα το ποστ αυτό προστεθηκε μία ακόμα αγωνία στο μυαλό μου.Ηδη προσπαθώ να βρω τρόπο να το αποφύγω αυτό σε 3 χρόνια.Δε νομίζω οτι η αποτεφτωση είναι καλή ιδέα.Προτιμω να βρισκόμαστε κάπου συνέχεια και να υπάρχει ένα μερος να μπορείς να βρεθείς κοντα στους ανθρώπους που εχεις χάσει.

    Υ.Γ:Σιγά μη δε το διαβαζα.

    ReplyDelete
  25. εγώ έχασα τον πατέρα μου το δεκέμβρη, στην ελβετία. θα του κάνουν εκταφή σε 25 χρόνια είπαν, 3 χρόνια το βρίσκω πολύ γρήγορο, και απάνθρωπο. Ακόμα δεν έχει σβήσει ο πόνος. Όντως απάνθρωπο.

    ReplyDelete

I absolutely love to read your comments even though I don't get to respond to all of them. Still, I promise to hop over for a visit...